เรื่องคุดๆ ของ ฟันคุด

เรื่องคุดๆ ของ ฟันคุด

ฟันกรามซี่ที่สาม ซึ่งอยู่ข้างในสุดของช่องปาก หรือที่คนส่วนใหญ่รู้จักกันในนามว่า ฟันคุด นั้น เป็นฟันกรามแท้ที่จะขึ้นมาในช่องปากตอนช่วงอายุระหว่าง 17 ถึง 20 ปี ซึ่งในความเป็นจริงฟันกรามชุดนี้ก็มิได้มีความแตกต่างจากฟันซี่อื่นๆเลย มีความสามารถในการบดเคี้ยวเท่าเทียมกับฟันกรามซี่อื่นๆ เพียงแต่น้อยคนนักที่มีฟันกรามขึ้นมาตามปกติพร้อมกับมีตำแหน่ง ลักษณะการขึ้นที่เหมาะสมและมีเหงือกโดยรอบที่มีสุขภาพดี

เมื่อไรก็ตามที่ฟันกรามซี่ในสุดมีอุปสรรคในการขึ้น อาจเนื่องจากลักษณะการเอียงตัวที่ผิดจากปกติ จนขึ้นได้เพียงบางส่วน หรือไม่สามารถขึ้นได้เลย จะเรียกว่าเป็นฟันคุด ซึ่งทันตแพทย์จะทำการถ่ายภาพรังสี หรือ X-ray เพื่อดูลักษณะและตำแหน่งการเอียงตัวของฟัน และวิเคราะห์ความผิดปกติโดยรอบ ก่อนที่จะสามารถวางแผนการรักษาให้ได้

 

อันตรายของฟันคุด

ฟันคุดเป็นสาเหตุที่สามารถก่อให้เกิดการอักเสบของเหงือก การติดเชื้อ โรคเหงือก การเป็นฝีในช่องปาก หรือ ส่งผลให้ฟันซี่ข้างเคียงสามารถผุได้ง่ายขึ้น เป็นต้น ดังนั้นทันตแพทย์จะแนะนำการรักษาหรือป้องกันปัญหาเหล่านี้โดยการผ่าตัดเพื่อถอนฟันคุดออกไป

แม้ว่าในคนไข้บางท่าน ฟันกรามซี่ในสุดจะสามารถขึ้นมาได้อย่างปกติ ทันตแพทย์ก็ยังอาจแนะนำให้ทำการถอนออกไป ถ้าพิจารณาดูแล้วว่าฟันซี่นั้นไม่มีประโยชน์ อาจมีผลกระทบต่อการบดเคี้ยวและฟันซี่ข้างเคียง หรือมีความเป็นไปได้ที่จะเป็นสาเหตุก่อให้เกิดโรคเหงือกหรือการอักเสบบริเวณ นั้นได้ เนื่องจากการดูแลรักษาความสะอาดบริเวณด้านในสุดของช่องปากนั้นมีความยาก ลำบาก ซึ่งเป็นสาเหตุทำให้ฟันกรามซี่หลังนั้นสามารถผุได้ง่าย รวมถึงการอักเสบของเหงือกอีกด้วย

Impacted_wisdom_teeth

โรคและอาการต่างๆที่มีสาเหตุจากฟันคุดมีดังนี้

• คราบหินปูนและแบคทีเรียบนฟันและซอกเหงือก

• สามารถเกิดการผุได้ง่ายเนื่องจากเป็นอุปสรรคในการทำความสะอาดบริเวณฟันข้างเคียง

• การเกิดก้อนน้ำหรือก้อนซีสในขากรรไกร

• อาจก่อให้เกิดอาการปวดบวม

• การอักเสบติดเชื้อของใบหน้า

• โรคเหงือกอักเสบ และถุงน้ำในเหงือก

 

ทันตแพทย์จะแนะนำให้ผู้ป่วยเข้ารับการผ่าฟันคุดเมื่อผู้ป่วยมีอาการดังต่อไปนี้

• มีผลกระทบต่อการสบของฟัน

• ไม่มีประโยชน์ในการใช้งาน

• มีอัตราการผุเยอะ เนื่องจากทำความสะอาดได้ยาก ทั้งตัวฟันคุดเอง และฟันข้างเคียง

• เป็นสาเหตุของการเกิดโรคเหงือก หรือสามารถก่อให้เกิดปัญหาโรคเหงือกอักเสบ และทำลายกระดูกรองรับฟันข้างเคียง

• เป็นสาเหตุให้การบูรณะฟันซี่ข้างเคียงทำได้อย่างยากลำบาก

ผู้ป่วยแต่ละบุคคลจะมีลักษณะการขึ้นของฟันและอาการที่แตกต่างกัน ดังนั้นจึงขึ้นอยู่กับดุลยพินิจของทันแพทย์เกี่ยวกับความจำเป็นและวิธีการรักษาที่ดีและเหมาะสมที่สุด

 

อาการต่างๆที่เกิดจากการที่ฟันคุดเริ่มงอกออกจากเหงือก

• อาการปวดบริเวณเหงือก

• เกิดการอักเสบติดเชื้อ

• อาการบวมที่หน้า

• อาการเหงือกบวมบริเวณที่ฟันคุดดัน

 

การเข้ารับผ่าตัดตั้งแต่ระยะแรกนั้นช่วยให้สามารถหลีกเลี่ยงการเกิดปัญหาต่างๆที่จะเกิดขึ้นในภายหลัง

 

ขั้นตอนของการผ่าตัดเพื่อถอนฟันคุด

1. ขั้นตอนการตรวจวินิจฉัยและวิเคราะห์โรค

  • ทันตแพทย์จะทำการตรวจในช่องปากและพิจารณาถึงความจำเป็นในการถอนฟัน
  • การถ่ายภาพรังสีมีความจำเป็นเพื่อใช้ประกอบการพิจารณาซึ่งสามารถบอกสภาพฟัน รากฟันและกระดูกรองรับฟัน เพื่อให้สามารถวางแผนการผ่าตัดได้อย่างถูกต้อง
  • ทันตแพทย์จะทำการจดบันทึกข้อมูลและ ประวัติด้านสุขภาพของผู้ป่วย ซึ่งผู้ป่วยควรให้ข้อมูลด้านสุขภาพของตนที่ถูกต้องและครบถ้วน โดยเฉพาะปัญหาที่เคยเกิดขึ้นเมื่อได้รับการถอนฟัน ปัญหาการหยุดไหลของเลือด ปัญหาสุขภาพเช่นโรคตับ และโรคเบาหวาน และการแพ้อาหารและยาประเภทต่างๆ เป็นต้น

 

2. การเตรียมบริเวณที่จะทำการผ่าตัด

  • ทันตแพทย์จะทำการฉีดยาชาบริเวณที่จะทำการผ่าตัด

 

3. ขั้นตอนการผ่าตัด

  • การกรีดเพื่อเปิดเหงือก
  • การแบ่งฟันคุดเป็นส่วนเล็กๆ เพื่อให้สามารถนำออกมาได้โดยไม่กระทบกระเทือนอวัยวะรอบข้าง เช่น เส้นประสาท รากฟันข้างเคียง
  • การเย็บปิดปากแผล ด้วยไหมเย็บ ซึ่งจะต้องกลับมาพบทันตแพทย์ เพื่อตรวจแผลและตัดไหม ภายใน 7 วันหลังผ่าตัด

 

4. ทันตแพทย์จะให้คำแนะนำและข้อปฏิบัติเกี่ยวกับการดูแลรักษาหลังการถอนฟัน

หลังการถอนฟัน ผู้ป่วยสามารถกลับบ้านได้ทันที เลือดจะหยุดไหลภายในเวลาสั้นๆ และแผลจะสามารถสมานตัวได้เอง แต่การดูแลรักษาความสะอาดยังคงมีความสำคัญเพื่อหลีกเลี่ยงการอักเสบติดเชื้อ บริเวณแผลได้ และควรหลีกเลี่ยงกิจกรรมที่ต้องออกแรงมากๆ หรือการอยู่กลางแจ้ง

 

คำแนะนำ และข้อควรปฏิบัติหลังการผ่าตัดถอนฟันคุด

  • ประคบด้วยถุงเย็นประมาณ 30 นาทีทันทีหลังการผ่าตัด
  • ควรกัดผ้าก๊อซแน่นๆ บนปากแผล นาน 2-3 ชั่วโมง เพื่อห้ามเลือด และควรเปลี่ยนผ้าชิ้นใหม่หลังจากนั้นจนกว่าเลือดจะหยุดไหล
  • ไม่ควรใช้น้ำยาบ้วนปากภายใน 24 ชั่วโมงหลังการถอนฟัน
  • ในกรณีที่มีเลือดออกเล็กน้อย ควรทำการอมน้ำเกลือเย็นๆไว้สักครู่
  • ไม่ควรบ้วนน้ำภายใน 12 ชั่วโมงหลังการถอน
  • สามารถบ้วนปากได้ด้วยน้ำเกลือ ( เกลือ 1 ช้อนชา + น้ำอุ่น 1 แก้ว) 12 ชั่วโมงหลังการถอนฟัน
  • สามารถแปรงฟันได้ตามปกติแต่ควรให้ความระมัดระวังบริเวณแผล
  • ควรรับประทานอาหารอ่อนๆ เย็นๆ และรสไม่จัดในช่วง 2 – 3 วันแรก
  • หลีกเลี่ยงการสูบบุหรี่และดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์
  • อาการปวดหลังการถอนสามารถรักษาได้ด้วยการรับประทานยาแก้ปวดที่สั่งโดยทันตแพทย์
Author Info

Dr.Golf